Reklama

Sztrid ò kartë kòpalniów w Kòngù

Klëka

16/02/2026 10:19

Robòtnicë w czerpiskù kòpru w tamtoczasnym Belgijsczim Kòngò kòl 1920. Òdj. https://pl.wikipedia.org/wiki/Pas_Miedziono%C5%9Bny#/media/Plik:Kisanga-mijn_Ruandese_arbeiders_einde-jaren_1920.JPG

Amerikańsczi rząd i firma òligarchów nacyskają na belgijsczé mùzeùm, żebë òddało swòje archiwa. Są tam dóné ò górniczi industrie czile afrikańsczich państwów.

Kòngijsczi rząd pòdpisôł ùgôdënk z amerikańską górniczą firmą Kòbòld Materials, wspiéróną przez miliarderów jak Jeff Bezos czë Bill Gates. Wedle ùgôdënkù do firmë mają trafic archiwa i kartë czerpiszczów Kònga z kòlonialnégò cządu. Te mają bëc dóné sztëczny inteligencje do analizë, dzãka jaczim mòże ùdô sã nalezc nowé złoża drodżich doczëznów jak kòper, kòbalt i lit. Te archiwa równak są trzimóné w Belgie, w Mùzeùm Africzi w Tervuren. Kòngijsczi rząd ni mô do nich prôw, bò Belgòwie zabrelë je z Africzi do se pò tim, jak Kòngò ùdostało samòstójnotã. Firma nalinô na mùzeùm, żebë òddało ji archiwa, a wspiérô ten nacësk rząd prezydenta Zjednónëch Stanów Donalda Trumpa. Delë przërzek, że wszëtkò wrócy na plac, a jesz dołożą wëniczi analizë przez sztëczną inteligencjã. Mùzeùm równak òdmôwiô przekôzaniô terô dokùmentów jedny priwatny firmie, bò prowadzy òno jich digitalizacjã. Pò ji skùńczenim wszëtkò òstónie pùbliczno ùprzistãpnioné, ale terô zainteresowóny badérowie mògą òbezdrzec leno dzél dokùmentów, jeżlë dostóną zgòdã òd Nôrodny Geòlogiczny Służbë Kònga. Na gwës chrónioné przë tim bãdą pòdôwczi tikającé sã czerpiszczów ë jich òkòlów na terenach, jaczé terô słëchają do jinszich afrikańsczich państwów.

H.S.Sz.

Źródło i opracowanie własne